به گزارش آوای اقتصاد، به نقل از خبرگزاری تسنیم، قطعا مساله تأمین قطعه در صنعت خودرو، موضوع تازهای نیست، اما آنچه امروز در خطوط تولید دیده میشود، نشان میدهد برخی تصمیمهای گذشته حالا اثر مستقیم خود را بر تیراژ و تحویل خودرو گذاشتهاند. تمرکز تأمین یکسری قطعات کلیدی از یک شرکت خاص، در ظاهر ساده و کمهزینه به نظر میرسد، اما در عمل میتواند کل زنجیره تولید را وابسته کند.
در سالهایی که سیاست تکسورس در برخی بخشهای تأمین قطعه خودروسازان آگاهانه و یا ناآگاهانه شکل گرفت، شاید هدف کاهش پیچیدگی قراردادها یا مدیریت سادهتر خرید بوده و یا وجود برخی بخشنامهها که خرید داخلی را الزام کرده، ولی نتیجه امروز آن، افزایش ریسک تولید برای خودروسازان است.
قاعدتا وقتی یک قطعه کلیدی فقط از یک مسیر تأمین میشود، هر اختلال در آن مسیر مستقیماً به توقف خودرو در کف پارکینگ منجر میشود؛ حتی اگر سایر قطعات آماده باشد.
یک فعال صنعت قطعهسازی با اشاره به وضعیت فعلی گروه خودروسازی سایپا گفت: بیش از ۶۰ درصد خودروهایی که امروز در پارکینگهای سایپا متوقف شدند، منتظر قطعات هستند.
اگر این عدد را در مقیاس تولید ماهانه سایپا در نظر بگیریم، بهمعنای آن است که بخش قابل توجهی از سرمایه در گردش این شرکت بهصورت خودروی ناقص در کف کارخانه قفل شده است. این یعنی هزینه خواب سرمایه، افزایش هزینه انبارداری و پرداخت جریمه تأخیر به مشتریان.
به گفته این فعال صنعتی، کسری قطعات خودرو در سایپا مربوط به قطعاتی است که طی سالهای گذشته بهصورت تکسورس تعریف شدهاند.
این فعال صنعت قطعه توضیح داد: طبق اطلاعات به دست آمده سال گذشته سایپا حدود ۱۶ همت قطعه از شرکت قطعه سازی خریداری کرد که از این میزان، ۱۲ همت پرداخت شد بود، یعنی حدود ۷۵ درصد ارزش قطعات تحویلی تسویه شده بود. اما امسال، ۹.۳ همت قطعه تحویل داده شده، در حالی که ۱۳.۵ همت به این مجموعه پرداخت نقدی و غیر نقدی صورت گرفته است. این نسبت بهمعنای آن است که میزان دریافتی حدود ۱۴۵ درصد ارزش قطعات ارسالی بوده است.
با توجه به این توضیحات، کاهش ارزش قطعات تحویلی از ۱۶ همت به ۹.۳ همت، افتی در حدود ۴۲ درصد را نشان میدهد. این در حالی است که پرداختها نهتنها کاهش نیافته، بلکه از نظر نسبت دریافتی به ارسالی افزایش داشته است.
۱۰ هزار وانت سایپا چرا تجاری نمیشود؟
وی در ادامه به وضعیت برخی محصولات اشاره کرد و گفت: آن طور که مطلع شدم در بخش وانت ۱۵۱، حدود ۱۰ هزار دستگاه خودروی ناقص وجود دارد که ۱۰۰ درصد نقص آنها مربوط به قطعات است. بدین جهت شرکت بنرو برای تولیدات خود به طور کامل نیازمند قطعات است.
ضرورت بازنگری در ساختار تأمین
این فعال صنعت قطعه تأکید کرد: تکسورس بودن باید جدی گرفته شود. نباید اجازه داد انحصار در صنعت قطعه شکل بگیرد. مدیران خودروسازی گرچه به زمان کافی نیاز دارند اما باید از این وضعیت فاصله بگیرند و سیاستگذار هم کمک کند که چه از طریق واردات و چه از مسیرهای دیگر، منابع تأمین متنوع شود. در صنعتی که هر روز توقف خط تولید میتواند میلیاردها تومان هزینه ایجاد کند، وابستگی به یک مسیر تأمین، تصمیمی پرهزینه خواهد بود.
این فعال صنعتی گفت: اگر امروز مردم با تأخیر در تحویل خودرو روبهرو هستند، بخشی از آن به دلیل نفوذی است که در دورههای گذشته در ساختار تأمین شکل گرفته است. این روند باید اصلاح شود تا تولید به ثبات برسد.