به گزارش آوای اقتصاد;
ابوالفضل محمد بن حسین بیهقی، دبیر و مورّخ برجسته دوره غزنوی، با اثر مشهور خود «تاریخ بیهقی» نقش مهمی در ثبت و نگارش وقایع تاریخی دوره پنجم هجری قمری ایفا کرده است. تاریخ بیهقی بهعنوان یکی از برجستهترین متون نثر فارسی، تصویری روشن از وقایع دربار غزنویان و جامعه آن دوران ارائه میدهد.
تاریخ تولد بیهقی بهطور دقیق مشخص نیست، اما با استناد به نوشتههای او در تاریخ بیهق، احتمالاً در سال ۳۵۸ قمری در روستای حارثآباد از توابع بیهق (سبزوار کنونی) به دنیا آمده است. پدرش، حسین، نیز اهل بیهق بود و از او تنها بهعنوان فردی دیوانی و محترم یاد میشود.
بیهقی از همان ابتدا به دبیری علاقهمند بود و بعد از تحصیل در سبزوار و نیشابور، در ۲۷ سالگی به دیوان رسالت محمود غزنوی پیوست. وی تحت نظارت بونصر مشکان، رئیس دیوان رسالت، به مراتب بالای حکومتی دست یافت و بعد از مرگ بونصر نیز نیابت او را بر عهده گرفت. در دوره سلطنت مسعود غزنوی، بیهقی همچنان جایگاه خود را حفظ کرد، هرچند اختلافاتی با بوسهل زوزنی، رئیس جدید دیوان، داشت.
پس از کشتهشدن مسعود در پی شکست از سلاجقه، دورهای از بیثباتی برای حکومت غزنویان آغاز شد، اما بیهقی تا سال ۴۴۱ قمری همچنان در دیوان رسالت حضور داشت. با آغاز سلطنت عبدالرشید و اختلافاتی که با غلام سرکشی به نام تومان داشت، به مشکلاتی برخورد کرد که منجر به زندانی شدن او شد. با این حال، بعد از روی کار آمدن فرخزاد بن مسعود، او از زندان آزاد شد و باقی عمر خود را صرف تألیف تاریخ خویش کرد.
در نهایت، ابوالفضل بیهقی در سال ۴۷۰ قمری در غزنه درگذشت، اما نکتهای که همچنان مبهم باقی مانده، محل دقیق آرامگاه اوست که هیچ اثری از آن به جا نمانده است.
