به گزارش آوای اقتصاد
نشست «هماندیشی و آسیبشناسی فعالیتهای رسانهای استان یزد در جنگ رمضان» با حضور جمعی از خبرنگاران، فعالان رسانهای در خانه مطبوعات یزد برگزار شد. این جلسه با هدف مرور تجربه رسانههای استان در پوشش رویدادهای جنگ رمضان، شناسایی نقاط ضعف و قوت، و طراحی راهکارهایی برای ارتقای اثرگذاری رسانهها در برابر جنگ شناختی و عملیات روانی دشمن شکل گرفت.
در این نشست، سردار غلامی فرمانده سپاه الغدیر استان یزد به همراه مسئولان رسانهای و روابط عمومی سپاه حضور داشتند و فضای جلسه بر پایه گفتوگوی صریح، تبادل تجربه و طرح دیدگاههای مختلف بنا شد. حاضران ضمن اشاره به شرایط حساس نبرد روایتها، تأکید کردند که رسانهها در دورههای بحران و منازعه روایتها، تنها بازتابدهنده خبر نیستند؛ بلکه بخشی از «میدان اثرگذاری» محسوب میشوند و لازم است با نگاه حرفهای و مسئولانه، در برابر جریانهای تحریف، شایعه و مهندسی افکار عمومی واکنش دقیق و بهموقع داشته باشند.
محور اصلی این دورهمی، آسیبشناسی عملکرد رسانههای استان در جنگ رمضان و بررسی چگونگی مواجهه بهتر با موجهای خبری، عملیاتهای روانی و «دوقطبیسازیهای هدفمند» بود. خبرنگاران و فعالان رسانهای حاضر، تجربههای میدانی خود را درباره چالشهای انتشار خبر در شرایط رقابت روایتها، ضرورت سرعت همراه با صحت، نحوه مدیریت تیترها و ادبیات خبری، و همچنین روشهای افزایش اعتماد عمومی مطرح کردند.
در بخش دیگری از نشست، راهکارهای آینده برای تقویت فعالیت رسانهای استان مورد بحث قرار گرفت؛ از جمله تقویت هماهنگیهای حرفهای میان رسانهها و نهادهای مسئول، توجه جدیتر به سواد رسانهای و امنیت روانی جامعه، تدوین سازوکارهای راستیآزمایی و واکنش سریع به شایعات، و نیز ارتقای مهارتهای تولید محتوای اقناعی و اثرگذار برای مخاطبان بومی و ملی.
جمعبندی فضای نشست نشان داد که فعالان رسانهای یزد، «جنگ شناختی» را مسئلهای مستمر و نه مقطعی میدانند و بر این باورند که برنامهریزی آموزشی، همافزایی بینرسانهای، و تولید روایتهای دقیق و قابل اتکا میتواند نقش استان را در مدیریت افکار عمومی و افزایش تابآوری اجتماعی تقویت کند.
واکاوی و تحلیل :
۱) از «خبررسانی» تا «مدیریت روایت»؛ تغییر نقش رسانه در جنگ شناختی
در جنگهای کلاسیک، رسانهها غالباً پیوست اطلاعرسانی بودند؛ اما در جنگ شناختی، رسانه تبدیل به بازیگر میدان میشود. این یعنی معیار موفقیت فقط «سریعتر گفتن» نیست، بلکه زودتر فهمیدن و دقیقتر روایت کردن است. نشست یزد از این جهت اهمیت دارد که رسانهها را وارد سطحی از خودآگاهی حرفهای میکند: اینکه هر تیتر، هر تصویر و هر انتخاب واژه، بخشی از نبرد معناست.
۲) آسیبشناسی جنگ رمضان: مسئلهی «سرعت بدون سازوکار صحتسنجی»
یکی از آسیبهای رایج در بحرانها، مسابقه سرعت است؛ اما سرعت وقتی به قیمت افت صحت تمام شود، اعتماد عمومی را میسوزاند. خروجی نشست—با توجه به محور «آسیبشناسی»—میتواند این باشد که رسانههای استان برای آینده نیازمند پروتکلهای روشن راستیآزمایی، اتاق خبر هماهنگ، و تقسیم کار تخصصی هستند (منبع، تصویر، تیتر، شبکههای اجتماعی).
۳) نقطه کور مهم: جنگ شناختی فقط «شایعه» نیست؛ «قاببندی» است
بخش زیادی از جنگ شناختی از مسیر شایعه مستقیم نمیآید، بلکه از راه قاببندی (Framing) میآید: انتخاب زاویه، برجستهسازی، حذف، و القای ضمنی. اگر رسانههای محلی به این سطح از تحلیل مجهز نباشند، حتی با خبر درست هم ممکن است «نتیجه غلط» تولید کنند. راهکار عملی این محور، آموزش حرفهای درباره قاببندی، سوگیریهای شناختی، و تکنیکهای عملیات روانی است.
۴) روابط عمومیها؛ از «ارسال خبر» تا «تأمین داده معتبر و پاسخ سریع»
وقتی مسئولان روابط عمومی در چنین نشستهایی حاضر میشوند، انتظار میرود نقش آنها از کانال اطلاعرسانی صرف فراتر برود و به تأمین داده دقیق، پاسخگویی سریع، دسترسیپذیری، و شفافسازی فعال تبدیل شود. در جنگ شناختی، سکوت یا تأخیر، هزینه تولید روایت جعلی را برای دشمن پایین میآورد. پس یکی از خروجیهای ارزشمند نشست میتواند تعریف «ساعت طلایی پاسخ» و سازوکار انتشار رسمیِ فوری باشد.
۵) مزیت یزد: رسانه محلیِ نزدیک به مردم؛ تهدید یزد: محدودیت منابع و فرسودگی اعتماد
استانهایی مثل یزد یک مزیت مهم دارند: رسانه محلی با بافت اجتماعی نزدیک و قابل لمس. همین نزدیکی میتواند سرمایه اعتماد بسازد. اما اگر رسانهها گرفتار تکرار، کلیشه، یا روتین روابط عمومیزده شوند، اعتماد به سرعت فرسوده میشود. بنابراین راهبرد آینده باید «ترکیب سهگانه» باشد:
- دقت و صحت (اعتماد)
- سرعت و واکنشپذیری (اثرگذاری)
- زبان حرفهای و بومی (اقناع و نفوذ)
جمعبندی
نشست خبرنگاران یزد در خانه مطبوعات با حضور سردار غلامی فرمانده سپاه الغدیر، بیش از یک دورهمی خبری بود؛ این جلسه در واقع تمرینی برای ورود به سطحی از «خودارزیابی رسانهای» در شرایط جنگ روایتها محسوب میشود. محور «آسیبشناسی جنگ رمضان» نشان داد که رسانههای استان بهدنبال استخراج درسآموختهها و تدوین نقشه راه برای آیندهاند؛ نقشهای که اگر با آموزشهای تخصصی، پروتکلهای راستیآزمایی، پاسخگویی سریع روابط عمومیها و همافزایی رسانهای همراه شود، میتواند توان استان را در برابر جنگ شناختی و عملیات روانی افزایش دهد و سرمایه اعتماد عمومی را تقویت کند.