به گزارش آوای اقتصاد
به گزارش تجارت نیوز، تویوتا و شرکت سوئدی اسکانیا همکاری جدیدی را برای توسعه حملونقل سنگین هیدروژنی در اروپا آغاز کردهاند. هدف این همکاری آن است که مشخص شود کامیونهای مجهز به پیل سوختی هیدروژنی تا چه اندازه میتوانند پاسخگوی نیاز ناوگانهای تجاری در مسیرهای طولانی و عملیات سنگین باشند.
بر اساس این توافق، تویوتا سامانههای پیل سوختی هیدروژنی نسل سوم خود را برای ۴۰ کامیون سنگین اسکانیا تأمین خواهد کرد. این کامیونها در قالب برنامه آزمایشی اسکانیا وارد فعالیتهای واقعی لجستیکی میشوند و قرار است در شرایطی مشابه فعالیت روزمره ناوگانهای حملونقل تجاری مورد استفاده قرار گیرند.
قرار است نخستین کامیونهای برقی مجهز به پیل سوختی هیدروژنی اسکانیا در سهماهه نخست سال ۲۰۲۷ وارد عملیات شوند. دادههای بهدستآمده از این پروژه میتواند به دو شرکت کمک کند تا نقاط قوت و ضعف استفاده از هیدروژن در حملونقل سنگین را بهتر شناسایی کنند.
اهمیت این آزمایش در آن است که عملکرد کامیونها فقط در محیط آزمایشگاهی یا مسیرهای کنترلشده بررسی نمیشود، بلکه خودروها در شرایط واقعی حمل بار و فعالیتهای لجستیکی قرار خواهند گرفت.
چرا آزمایش کامیونهای هیدروژنی اهمیت دارد؟
برقیسازی حملونقل جادهای در سالهای اخیر سرعت گرفته است، اما کامیونهای سنگین با چالشهایی مواجه هستند که استفاده از باتریهای بزرگ را در برخی مسیرها دشوار میکند.
کامیونهایی که روزانه مسافتهای طولانی طی میکنند، به برد بالا و زمان توقف کوتاه نیاز دارند. افزایش ظرفیت باتری برای دستیابی به برد بیشتر نیز وزن خودرو را افزایش میدهد و میتواند بخشی از ظرفیت حمل بار را تحت تأثیر قرار دهد.
در چنین شرایطی، هیدروژن میتواند به عنوان یکی از گزینههای جایگزین مطرح شود. در کامیونهای پیل سوختی، هیدروژن در سامانه پیل سوختی به برق تبدیل میشود و این برق موتور الکتریکی خودرو را به حرکت درمیآورد.
در نتیجه، برخلاف کامیونهای دیزلی، نیروی محرکه مستقیماً از سوزاندن سوخت فسیلی به دست نمیآید و محصول اصلی واکنش در پیل سوختی آب است.
البته استفاده گسترده از این فناوری به ایجاد شبکه مناسب تولید، انتقال و سوختگیری هیدروژن نیز نیاز دارد. به همین دلیل، آزمایش کامیونها در شرایط واقعی میتواند اطلاعاتی فراتر از عملکرد خود خودرو در اختیار شرکتها قرار دهد.
سامانه پیل سوختی نسل سوم تویوتا چه ویژگی دارد؟
تویوتا در این پروژه از جدیدترین سامانه پیل سوختی هیدروژنی خود استفاده خواهد کرد. سامانه نسل سوم این شرکت توانایی تولید ۳۰۰ کیلووات برق را دارد و در عین حال برای استفاده در خودروهای سنگین، با ابعاد نسبتاً فشرده طراحی شده است.
توان ۳۰۰ کیلووات معادل ۰.۳ مگاوات است و برای یک سامانه پیل سوختی خودروی سنگین، رقم قابل توجهی محسوب میشود.
تویوتا همچنین اعلام کرده است که این سامانه فقط برای کامیون طراحی نشده و قابلیت استفاده در دیگر وسایل نقلیه و حتی برخی کاربردهای صنعتی را نیز دارد.
تمرکز شرکت ژاپنی بر کوچکتر و کارآمدتر کردن سامانه پیل سوختی میتواند اهمیت زیادی برای کامیونسازان داشته باشد؛ زیرا در خودروهای سنگین، فضای اشغالشده توسط تجهیزات و وزن سامانه از عوامل مهم در طراحی نهایی خودرو هستند.
کامیونها وارد شرایط واقعی حملونقل میشوند
اسکانیا برای آزمایش این فناوری از برنامهای استفاده میکند که مشتریان منتخب این شرکت را مستقیماً در فرآیند آزمایش فناوریهای جدید حملونقل مشارکت میدهد.
در این پروژه، کامیونهای پیل سوختی هیدروژنی در فعالیتهای واقعی لجستیکی مورد استفاده قرار خواهند گرفت. به این ترتیب، شرکتها میتوانند عملکرد خودروها را در شرایطی مانند مسافتهای طولانی، استفاده مداوم، حمل بار و برنامههای روزانه ناوگان بررسی کنند.
در این ارزیابی فقط توان فنی کامیون اهمیت ندارد. موضوعاتی مانند میزان مصرف انرژی، هزینه نگهداری، قابلیت اطمینان، زمان توقف برای سوختگیری و در نهایت هزینه کل مالکیت نیز مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
این اطلاعات برای تصمیمگیری درباره آینده کامیونهای هیدروژنی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ممکن است یک فناوری از نظر فنی موفق باشد، اما هزینه استفاده از آن برای شرکتهای حملونقل بیش از گزینههای موجود باشد.
تویوتا: هیدروژن برای حملونقل سنگین مناسب است
هیروکی ناکاجیما، معاون اجرایی شرکت تویوتا موتور، معتقد است هیدروژن میتواند برای کاربردهای سنگین و دشوار گزینه مناسبی باشد؛ بهخصوص در مواردی که برد طولانی، استفاده مداوم و بهرهوری عملیاتی اهمیت زیادی دارد.
این دیدگاه با یکی از مهمترین استدلالهای طرفداران کامیونهای هیدروژنی همخوانی دارد. ناوگانهای سنگین تجاری معمولاً نمیتوانند مانند خودروهای شخصی ساعتها برای شارژ باتری توقف کنند و هر ساعت توقف میتواند هزینه قابل توجهی برای شرکت حملونقل ایجاد کند.
از سوی دیگر، کامیونهای هیدروژنی نیز بدون مشکل نیستند. ایجاد جایگاههای سوختگیری هیدروژن، هزینه تولید و انتقال این سوخت و اطمینان از دسترسی مداوم به آن، از جمله چالشهایی است که باید حل شود.
اسکانیا به دنبال پیدا کردن جایگاه هیدروژن در حملونقل سنگین است
برای اسکانیا، این پروژه فرصتی است تا فناوری پیل سوختی را مستقیماً در کنار مشتریان خود ارزیابی کند.
سارا فورسبرگ، مدیر ارشد فناوری اسکانیا، میگوید آزمایش این کامیونها میتواند اطلاعات ارزشمندی درباره عملکرد فناوری پیل سوختی در سختترین کاربردهای حملونقل در اختیار شرکت قرار دهد.
اسکانیا با بررسی نتایج این پروژه میتواند مشخص کند که کامیونهای هیدروژنی در چه شرایطی بیشترین مزیت را دارند و در چه کاربردهایی استفاده از آنها میتواند منطقیتر از کامیونهای دیزلی یا مدلهای تمامبرقی باشد.
این مسئله اهمیت زیادی دارد، زیرا احتمالاً در آینده یک فناوری واحد پاسخگوی تمام نیازهای حملونقل سنگین نخواهد بود. مسیرهای شهری کوتاه، حملونقل منطقهای و سفرهای بسیار طولانی ممکن است هرکدام به راهکار متفاوتی نیاز داشته باشند.
۴۰ کامیون میتوانند آینده حملونقل هیدروژنی را مشخص کنند
اگرچه تعداد ۴۰ کامیون در مقایسه با ناوگانهای بزرگ اروپایی چندان زیاد نیست، اما دادههای حاصل از فعالیت آنها میتواند ارزش زیادی برای صنعت داشته باشد.
این کامیونها قرار است در شرایط واقعی مورد استفاده قرار بگیرند و عملکرد آنها در طول زمان بررسی شود. چنین اطلاعاتی میتواند نشان دهد فناوری پیل سوختی در استفاده روزمره تا چه اندازه قابل اعتماد است و هزینههای واقعی آن چقدر خواهد بود.
در صورت موفقیت پروژه، نتایج میتواند زمینه را برای تولید و استفاده گستردهتر از کامیونهای هیدروژنی در اروپا فراهم کند. در مقابل، اگر آزمایشها مشکلات جدی در زمینه هزینه، سوختگیری یا دوام تجهیزات نشان دهد، شرکتها نیز میتوانند پیش از سرمایهگذاری گستردهتر، نقاط ضعف فناوری را شناسایی و برطرف کنند.
کامیونهای هیدروژنی میتوانند به توسعه اقتصاد هیدروژن کمک کنند
توسعه کامیونهای هیدروژنی تنها به صنعت خودروسازی محدود نمیشود. افزایش تعداد کامیونهای مجهز به پیل سوختی میتواند تقاضا برای هیدروژن را نیز افزایش دهد.
ناوگانهای تجاری به صورت روزانه و منظم فعالیت میکنند و برخلاف برخی خودروهای شخصی، الگوی مصرف آنها قابل پیشبینیتر است. بنابراین، اگر تعداد زیادی کامیون هیدروژنی وارد جادهها شوند، میتوانند مشتریان ثابت و قابل پیشبینی برای جایگاههای سوختگیری هیدروژن ایجاد کنند.
این موضوع میتواند به توسعه زیرساختهای مورد نیاز برای اقتصاد هیدروژن کمک کند. هرچه تعداد مصرفکنندگان افزایش پیدا کند، سرمایهگذاری برای تولید و توزیع هیدروژن نیز میتواند توجیه اقتصادی بیشتری پیدا کند.
البته تحقق چنین زنجیرهای به عوامل مختلفی از جمله قیمت هیدروژن، روش تولید آن و توسعه زیرساختهای سوختگیری وابسته است.
هیدروژن یا باتری؛ کدام فناوری برای کامیونها بهتر است؟
رقابت میان کامیونهای پیل سوختی و کامیونهای باتریدار هنوز به پایان نرسیده است. کامیونهای برقی باتریدار از نظر بازده انرژی و توسعه زیرساخت شارژ مزایای قابل توجهی دارند و بسیاری از خودروسازان در حال سرمایهگذاری روی آنها هستند.
در مقابل، کامیونهای هیدروژنی میتوانند برای مسیرهای طولانی و فعالیتهای سنگین جذابتر باشند؛ بهویژه در شرایطی که وزن باتری و زمان شارژ به یک مشکل تبدیل شود.
به همین دلیل، یکی از مهمترین اهداف پروژه تویوتا و اسکانیا تعیین این موضوع است که هر فناوری در چه نوع کاربردی عملکرد بهتری دارد.
نتایج این آزمایش میتواند به خودروسازان، شرکتهای حملونقل و حتی دولتهای اروپایی کمک کند تا درباره سرمایهگذاری در زیرساختهای آینده تصمیم دقیقتری بگیرند.
آغاز آزمایشها از سال ۲۰۲۷
قرار است نخستین کامیونهای اسکانیا مجهز به سامانه پیل سوختی نسل سوم تویوتا در سهماهه اول سال ۲۰۲۷ وارد عملیات شوند.
این پروژه در واقع یک آزمایش میدانی برای بررسی آینده حملونقل سنگین هیدروژنی در اروپا خواهد بود. دادههای جمعآوریشده از ۴۰ کامیون میتواند در توسعه نسلهای بعدی سامانههای پیل سوختی، طراحی کامیونها، زیرساختهای سوختگیری و مدل اقتصادی حملونقل هیدروژنی مورد استفاده قرار گیرد.
تویوتا نیز قرار است جزئیات بیشتری درباره فناوری پیل سوختی نسل سوم و همکاری با اسکانیا در کنفرانس حملونقل IAA در ۱۴ سپتامبر ارائه کند.
همکاری تویوتا و اسکانیا نشان میدهد صنعت خودروهای سنگین در حال بررسی همزمان چند مسیر برای کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی است. در این پروژه، ۴۰ کامیون سنگین به سامانه پیل سوختی هیدروژنی نسل سوم تویوتا مجهز میشوند و از سهماهه نخست ۲۰۲۷ وارد فعالیتهای واقعی حملونقل خواهند شد.
سامانه جدید تویوتا توان تولید ۳۰۰ کیلووات برق را دارد و برای استفاده در خودروهای سنگین طراحی شده است. آزمایش این سامانه در شرایط واقعی میتواند مشخص کند که هیدروژن تا چه اندازه میتواند در مسیرهای طولانی و عملیات سنگین با کامیونهای دیزلی و برقی باتریدار رقابت کند.
در صورت موفقیت، این پروژه میتواند تنها به تولید چند ده کامیون محدود نماند و به توسعه زیرساخت سوختگیری هیدروژن و شکلگیری بازار بزرگتری برای حملونقل سنگین پاک در اروپا کمک کند. با این حال، هزینه هیدروژن، دسترسی به جایگاههای سوختگیری و هزینه نهایی مالکیت همچنان از مهمترین عواملی هستند که آینده این فناوری را تعیین خواهند کرد.
در نهایت، سالهای پیش رو مشخص خواهد کرد که کامیونهای هیدروژنی میتوانند به یک گزینه تجاری گسترده تبدیل شوند یا اینکه خودروهای برقی باتریدار سهم بیشتری از بازار حملونقل سنگین را در اختیار خواهند گرفت. پروژه مشترک تویوتا و اسکانیا یکی از آزمایشهای مهمی است که میتواند پاسخ دقیقتری به این پرسش بدهد.
